ورزش. المپيك . ۲۹پكن۲۰۰۸
برگزاري بازيهاي المپيك مدرن در تمام بيست و هشت دوره گذشته، شاهد برپايي اعتراضات مختلف از سوي ورزشكاران و افراد عادي با انگيزههاي ورزشي و غيرورزشي بوده است درحاليكه اصليترين آرمان جنبش المپيك صلح است درتاريخ المپيك تحريمهاي مختلفي نيز اتفاق افتاده كه اثبات رويكرد كاملا سياسي دولتها و ملل نسبت به يك رويداد كاملا ورزشي و صلحطلبانه است.
به گزارش ايرنا به نقل از مجله ايپس، اولين تحريم بزرگ المپيك در مورد بازيهاي سال ۱۹۵۶در ملبورن اتفاق افتاد كه ناشي از شرايط متشنج سياسي به خاطر تهاجم نيروهاي نظامي شوروي سابق به مجارستان و مخالفت چين با حضور مستقل تايوان در المپيك بود.
تحريم بازيهاي سال ۱۹۷۶مونترآل از اين هم جدي تر بود. همان سال بازي هاي المپيك زمستاني در اينسبراخ برگزار شد درحاليكه شهر دنور ميزبان اصلي بازيها بود كه به خاطر مخالفت مردم با ميزباني در يك رفراندوم، محل برگزاري تغيير يافت. در زمستان ،۱۹۸۰شوروي به افغانستان حمله كرد و هنوز المپيك زمستاني در ليك پلاسيد در جريان بود كه زمزمه تحريم المپيك تابستاني مسكو آغاز شد. كميته بينالمللي المپيك پول كمي داشت و گيج شده بود كه هوشياري برخي از اعضا مانع از تحريم كامل بازيها شد.
دول غربي تصميم به تحريم گرفتند اما جهان ورزش خوب ميدانست كه چه واكنشي نشان دهد: دخالت سياسي در ورزش مورد پذيرش واقع نشد و بسياري از كميته هاي ملي المپيك زير بار اعتراضات سياسي نرفتند. در نتيجه اين اتفاقات، بازيهاي المپيك چنان در كانون توجه جهانيان قرار گرفت كه تا آن زمان بي سابقه بود. افكار عمومي به سود ورزش راي داد و تحريم موجب شد هواي تازه اي بر چهره المپيك بوزد. در غياب آمريكا و ديگر كشورهاي بزرگ غربي، ساير كشورها شانس حضور و كسب مدال در المپيك را بدست آوردند كه خود به توسعه و ترويج ورزش و محبوبيت اين بازيها در سراسر جهان افزود.
علاوه بر اين، خوان آنتونيو سامارانش در خلال همين المپيك به رياست ) IOC كميته بينالمللي المپيك) انتخاب شد. وي با همه به مذاكره نشست و سفرهاي متعددش به اقصي نقاط جهان موجب افزايش توجه رسانههاي جمعي به فراز و فرودها و حواشي اين رويداد گرديد. اين راز موفقيت المپيك بود كه اصلا مطلوب سياستمداران نبود و پيش بيني چنين اتفاقي را نميكردند. تحريمهايي مثل المپيك مسكو مزاياي ديگري هم داشت؟ مثلا در غياب زنان ورزشكار اروپايي نوال المتوكل> توانست به عنوان اولين ورزشكار آفريقايي و نخستين زن مسلمان، درماده ۴۰۰متر با مانع به مدال طلا دست يابد؟ اتفاق تاريخي كه نه تنها زندگي خودش بلكه مسير زندگي هزاران زن در كشورش را تغيير داد.
دو تحريم بزرگ تاريخ المپيك به جاي اينكه نفس المپيك را بگيرند، روح تازه اي در آن دميدند. آمار و ارقام حاكي از سودآوري فوقالعاده اين بازي هاست. اما روي تاريك سكه هم خود را نشان داد. موفقيت فوقالعاده بازي ها و اهميتي كه كسب مدال در المپيك براي يك ورزشكار داشت، توسعه فناوري داروهاي نيروزا را شتابي روزافزون بخشيد. دوپينگ خود را بيش از پيش نشان داد و مرزهاي كنترل را از هم گسيخت.
تاريخچه تحريم ها:
* المپيك ۱۹۵۶ملبورن
- براي اعتراض به اشغال مجارستان توسط شوروي، كشورهاي اسپانيا، هلند و سوييس از شركت در اين بازيها انصراف دادند.
- مصر، عراض و لبنان در اعتراض به بحران كانال سوئز المپيك را تحريم كردند.
- مردم چين نسبت به حضور مستقل تايوان در المپيك با نام فورموزا اعتراض داشتند.
- جمعا ۶۷كشور در ملبورن حضور يافتند.
* المپيك ۱۹۷۶مونترآل
- بيش از ۲۰كشور آفريقايي المپيك مونترآل را به خاطر حضور نيوزلند تحريم كردند. كميته بنيالمللي المپيك به خاطر نيوزلند تحت فشار قرار داشت چون تركيبي از يك تيم كاملا سياه پوست را براي رقابت به آفريقاي جنوبي فرستاده بود. آفريقاي جنوبي از ۱۹۶۴تا ۱۹۸۸حق حضور در المپيك را به خاطر تبعيض نژادي نداشت اما در ۱۹۷۶كميته بينالمللي المپيك به دفاع از خود پرداخته و اعلام كرد راگبي جزي ورزشهاي المپيكي نبوده است.
- تايوان به دليل امتناع كانادا از به رسميت شناختن استقلال اين كشور، المپيك را تحريم كرد.
- تنها ۹۲كشور در مونترال حضور يافتند.
* المپيك ۱۹۸۰مسكو
- اين دوره شاهد بزرگترين تحريم تاريخ المپيك بود. بيش از ۶۰كشور از جمله كانادا به رهبري آمريكا از حضور در المپيك امتناع كردند كه علت اصلي حمله شوروي به افغانستان بود. در نتيجه تنها ۸۱كشور ورزشكاران خود را به المپيك اعزام كردند.
* المپيك ۱۹۸۴لس آنجلس
- اتحاد جماهير شوروي سابق و ۱۴كشور بلوك شرق اروپا در پاسخ به تحريم بازيهاي سال ۱۹۸۰و به تلافي، المپيك لس آنجلس را تحريم كردند درحاليكه نگراني از عدم تضمين امنيت و سلامت ورزشكاران خود را بهانه كرده بوند.
- ايران و ليبي به خاطر تنش با آمريكا در اين دوره حضور نيافتند و ايران تنها كشوري بود كه هر دو المپيك ۱۹۸۰و ۸۴را تحريم كرد.
- ۱۴۰كشور در اين دوره حضور يافتند.
* المپيك ۱۹۸۸سئول
- مخالفت كره جنوبي با ميزباني مشترك كره شمالي در برگزاري اين بازي ها موجب شد همسايه شمالي انصراف دهد. كوبا و اتيوپي نيز المپيك سئول را تحريم كردند.
- ۱۵۹كشور ورزشكاران خود را به المپيك اعزام كردند.