داخلي. علميفرهنگي.
يك خيامشناس گفت: بسياري از رباعيهايي كه به خيام نسبت داده شده و روايتهاي پراكنده و سست درباره زندگي، چهره اين شخصيت برجسته ايراني را مخدوش جلوه ميدهد.
دكتر محمدعلي اسلاميندوشن روز شنبه در مراسم نواخته شدن زنگ خيام در دبيرستان حكيمخيام نيشابور به مناسبت "روز بزرگداشت حكيم عمرخيام" افزود:
بيشتر از ۶۰تا ۷۰رباعي را نميتوان به خيام نسبت داد.
وي تاكيد كرد: خيام يكي از نادرترين دانشمندان ايراني است كه هم عالم و هم سرشناس ميباشد.
او گفت: خيام در جهان به همين تعداد كم از رباعيهايي كه سروده، مشهور است و علت اين شهرت هم دست گذاشتن خيام بر روي نقاط حساس تفكرات و زندگي انساني است.
وي افزود: خيام ميخواست راز زندگي را كه كشف نشدني هم نيست، كشف كند و همين جستجوها و كنجكاويهاي وي قابل تحسين است.
اسلاميندوشن تاكيد كرد: خيام بايد سرمشق جواناني باشد كه در آينده هر يك خودشان بتوانند تبديل به خيام شوند و اين مهم بر عهده آموزش و پرورش است كه بستر لازم را براي تربيت خيامها فراهم كند.
مدير آموزش و پرورش نيشابور هم در اين مراسم گفت: "زنگ خيام" مقدمهاي براي شروع مراسم روز ملي گرميداشت خيام و شناخت اين استاد مسلم نجوم، فلسفه، فقه و رياضيات است.
زنگ خيام همچنين صبح امروز در تمامي مدارس خراسان رضوي نواخته شد.
۲۸ارديبهشت ماه "روز بزرگداشت حكيم عمر خيام" نامگذاري شده است.
گرچه پايگاه علمي "حكيم غياثالدين ابوالفتح عمربن ابراهيم خيام نيشابوري" رياضيدان، اخترشناس و اديب مسلمان ايراني برتر از جايگاه ادبي وي است ولي شهرت او به واسطه نخستين ترجمه رباعياتش توسط "فيتزجرالد" به زبان انگليسي، جهاني شد.
وي كه در سال ۴۳۹هجري قمري متولد شد و در زمانه حكومت سلجوقيان ميزيست در اخترشناسي، رياضيات، علوم ادبي، ديني و تاريخي به حدي استاد بود كه صاحب عنوان "حجتالحق" بوده است.
خيام نه تنها اصلاحكننده گاهشمار ايران بود بلكه نقشش در "حل معادلات درجه سوم" و مطالعاتش درباره "اصل پنجم اقليدس" نام او را به عنوان رياضيداني برجسته در تاريخ علم ثبت كرده است.
" رساله في البراهين علي مسايل الجبر و المقابله، رساله في شرح ما اشكل من مصادرات اقليدس، رساله مشكلات الحساب" در رياضيات و "ميزان الحكمت" در فيزيك و "لوازمالمكنت" در دانش هواشناسي و "نوروزنامه" در تاريخ و ادبيات ايران باستان و رسالاتي چند در حكمت و فلسفه از جمله آثر خيام به شمار ميروند.
اين دانشمند رياضيدان، اخترشناس، فيزيكدان. موسيقيشناس، فيلسوف و اديب مسلمان ايراني در سال ۵۱۷هجري قمري در نيشابور وفات يافت.
