سياسي. سياست. سياست منطقهاي
امروز روز ملي خليج فارس و ياد آور اين حقيقت است كه
تلاشهاي مذبوحانه استعمارگران و بيگانگان براي تحريف نام خليج فارس و بكارگيري عناوين مجعول براي آن، به دليل آنكه انكار يك واقعيت مسلم تاريخي بوده، هرگز راه به جايي نبرده و همواره محكوم به شكست است.
تلاش براي تحريف نام خليج فارس اولين بار توسط نماينده سياسي انگليس در خليج فارس كليد خورد و سپس برخي افراد متعصب و قوم گراي منطقه به گسترش آن كمك كردند وپس از آن زمان، واژه جعلي خليج يا خليج عربي از سوي برخي افراد و محافل بيگانه گاه و بيگاه با اهداف خاص بكار گرفته شد.
پس از پيروزي انقلاب اسلامي ايران به دليل حساسيت راهبردي و اهميت اقتصادي منطقه خليج فارس و به خاطر مخالفت با نظام جمهوري اسلامي ، برخي كشورهاي غربي، با بكار بردن نام خليج عربي به اختلاف بين< كشورهاي منطقه دامن زدند و سعي كردند از اين طريق به اهداف خود دست يابند.
در اين ميان مطبوعات،رسانهها و برخي موسسات فرهنگي اين كشورها نيز موضوع تغيير نام خليج فارس را دست<مايه فعاليتهاي خود قرارداده و با بكار بردن واژه خليج بجاي خليج فارس و يا آوردن نام خليج عربي سعي در حذف كلمه فارس و گسترش نام جعلي آن داشتند.
نقشه<ها و مدارك اصيل تاريخي برجاي مانده از ۵۰۰سال قبل از ميلاد مسيح،كه < اصل< برخي از آنها در موزه<هاي داخل و خارج كشور، كتابخانههاي دولتي و ساير مراكز ذي ربط نگهداري ميشود ، همگي بر عنوان خليج فارس صحه گذاشته اند.
با اين حال و به رغم وجود اسناد و مدارك حقوقي و بينالمللي ، همواره عده اي در تلاشند تا عنوانهاي جعلي را براي خليج فارس رواج دهند.
***سابقه جعل نام خليج فارس
پژوهشگران و كارشناسان سابقه بكارگيري عناوين جعلي براي نام خليج فارس را مربوط به دهه ۱۳۴۰هجري شمسي( ۱۹۶۰ميلادي) ميدانند.
گفته ميشود مبدع نام جعلي خليج عربي سر چارلز بلگريو( sir
charlesBelgrave(است كه بيش از ۳۰سال نماينده سياسي و كارگزار دولت انگليس در خليج فارس بود.
مهدي آقا جعفري كارشناس حوزه خليج فارس، ضمن گفت وگو با پژوهشگر ايرنا گفت : طبق اسناد موجود چارلز بلگريو نماينده سياسي بريتانيا در بحرين ، اوايل دهه ۱۹۶۰ميلادي براي اولين بار اين نام تاريخي را با عنوان مجعول خليج عربي تحريف كرد.
سپس عبدالكريم قاسم و جمال عبدالناصر از سران برجسته دنياي عرب نيز در رقابت براي رهبري جهان عرب با شعارهاي پان عربيسم به اين موضوع دامن زدند براي فارس زدايي از عنوان خليج فارس و بكارگيري واژههاي مجعول در سال هاي اخير نيز اقدامهايي صورت گرفته كه نمونههاي زير گزيدهاي از اين مواردهستند:
(البته در اكثر موارد مراجعي كه دست به اين اقدامات زدند، پس از اعتراض از سوي نهادهاي رسمي كشورمان مجبور به عقب نشيني شدند.)
- اقدام نشنال جئوگرافيك در چاپ نقشه<هاي جديد با درج نام جعلي خليج عربي به جاي خليج فارس در سال ۲۰۰۴)۱۳۸۳ميلادي)،
- اقدام موزه لوور پاريس درتحريف نام خليج فارس.
موزه لوور پاريس در آخرين شماره راهنماي خود درسال ۱۳۸۵)دسامبر۲۰۰۶)كلمه -فارس> را از عبارت -خليج فارس> حذف كرد و به جاي آن، واژه -خليج> را به كار برد كه اين اقدام از سوي وزارت امور خارجه جمهوري اسلامي ايران، مورد اعتراض قرارگرفت.
- بكارگيري عنوان مجعول خليج عربي در نقشه يك هتل معروف در يونان و كتب درسي و تلويزيون اين كشور(روزنامه شرق ۵آذر (۱۳۸۳
- تاسيس دانشگاه با نام جعلي خليج العربي در بحرين (سايت خبري عصر ايران،(۱۳۸۶/۱/۱۷
-استفاده از عنوانهاي جعلي خليج يا خليج عربي در مهمترين شكبههاي خبري جهان از قبيل بيبيسي وفاكس نيوز(منبع پيشين)
-استفاده از عنوانهاي جعلي خليج يا خليج عربي دربرخي از خطوط هواپيمايي (همان منبع )
- بكارگيري عنوان جعلي خليج عربي در سايت نوكيا
شركت نوكيا در پايگاه اطلاع رساني خود در قسمت انتخاب موزيك<ها، به جاي خليج فارس از نام جعلي خليج عربي استفاده كرده بود.( خبرگزاري شبستان ، ۹ تيرماه(۱۳۸۶
- اقدامات پرچم دار جعل عنوان خليج فارس يعني انگليس وزارت دفاع انگلستان در گزارش اسفند ماه ۱۳۸۵)مارس- (۲۰۰۷خود جهت تشريح وضعيت نيروي دريايي كشورش در منطقه خليج فارس، از واژه مجهول و دروغين خليج عربي استفاده كرد.
شوراي فرهنگي بريتانيا نيز كه بريتيش كانسيل نام دارد در يك مطلب آموزشي منتشر شده درباره موقعيت زبان انگليسي در جهان، به جاي خليج فارس از واژه مجعول خليج عربي نام برد.
- رژيم صهيونيستي نيز در شهريورماه سال ۱۳۸۶در كنفرانسي كه سازمان ملل در خصوص نامهاي جغرافيايي برگزار كرد، سعي داشت از اين موضوع عليه كشورمان استفاده كند كه ناكام ماند.
-استفاده واژه مجعول خليج عربي دريكي از نقشههاي نمايشگاه الهجرعربستان در مقر يونسكو(همشهري آنلاين ۲۱آبان (۱۳۸۶
به گفته مسئولان ذي ربط در وزارت خارجه كشورمان برخي از اين اقدامات موسسات فرهنگي و آموزشي غرب در تحريف نام خليج فارس با اعتراض واقدام به موقع جمهوري اسلامي منجر به عذر خواهي آنها و اصلاح اقداماتشان شده است.
- بكارگيري نام جعلي خليج عربي به جاي خليج فارس در سايت گوگل (google ) earthو به دنبال آن اطلاع رساني ايرانيان به يك ديگر براي اعتراض به اين موضوع از طريق پيامك واي - ميل ونهايتا امضاي اعتراض نامه اينترنتي توسط بسياري از ايرانيان( فروردين (۱۳۸۷
***واكنشهاي ايران و نتايج آن
آقا جعفري كارشناس حوزه خليج فارس، درباره تاثير اقدامات انجام شده براي تغيير نام خليج فارس در اسناد و قراردادهاي بينالمللي و همچنين واكنش هاي ايران و نتايج آن گفت: تحريف و يا تغيير نامهاي تاريخي با هر انگيزه اي كه باشد به هيچ وجه از اعتبار و ارزش حقيقي آن نخواهد كاست، البته اين به معناي بيتفاوتي ويا عدم واكنش ما به اقدامات صورت گرفته دراين زمينه نيست وما قطعا بايد نسبت به اين موضوع حساس باشيم كه خوشبختانه تا كنون نيز همين گونه بوده ونتايج آن را هم شاهد بوده ايم.
آقا جعفري افزود: كمااينكه در بخشنامه سازمان ملل نيز بكارگيري نام صحيح خليج فارس توسط همه كشورها مورد تاكيد قرار گرفته است بايد اين حساسيت را حفظ كرد و با هر موردي كه برخلاف اين واقعيت مشاهده ميشود به موقع برخورد كرد واجازه نداد اين تحريف به يك رويه مبدل شود و درآينده بيشتر مورد سوء استفاده قرارگيرد.
وي ضمن اشاره به اينكه سفارتخانههاي ايران نيز در اين زمينه كاملا توجيه هستند و با هر مورد به موقع برخورد ميكنند يادآور شد: يكي از اقدامات خوبي كه در اين چند سال اخير صورت گرفته انتشار اطلس جغرافيايي دوجلدي خليج فارس است كه كاملا مستند و بر اساس نقشههاي معتبر تاريخي است و به كتابخانه<هاي معتبر جهان نيز ارسال شده و بسيار مورد توجه محققين و پژوهشگران قرار گرفته است.
موارد زير از جمله واكنشها و اقدامات برجستهاي است كه از سوي ايران در برابر تحريف نام خليج فارس صورت گرفته است:
-۱دولت ايران در روز ۱۳مرداد سال ۱۳۳۷به دليل تغيير نام خليج فارس به خليج عربي از سوي عراق و برخي ديگر از كشورهاي عربي و انگليس اعتراض خود را به دولت جديد عراق به رهبري عبدالكريم قاسم كه با يك كودتاي نظامي بر سر كار آمده بود و تمايل به حركتهاي آزادي خواهانه مصر به رهبري جمال عبدالناصر داشت،اعلام كرد.
و در نتيجه اعتراضهاي ايران، سازمان ملل با تصويب دو قطع نامه نام خليج پارس را رسما وارد اسناد اين سازمان كرد، قطع نامه نخستين در ۵مارس ۱۹۷۱ ( ۱۳۵۰ه.ش ) و مورد دوم در ۱۰اوت ۱۳۶۳ ) ۱۹۸۴ه.ش ) تصويب شد.
همچنين دولت ايران در همان زمان در برابر اين نام مجعول واكنش نشان داد و گمرك و پست ايران از قبول محمولههايي كه به جاي خليج فارس نام مجعول خليج عربي بر روي آن نوشته شده بود، خودداري كرد.
ايران همچنين در مجامع و كنفرانسهاي بينالمللي نيز در صورت به كار بردن اين اصطلاح ساختگي از سوي نمايندگان كشورهاي عرب واكنش نشان ميدهد بطوري كه در نيمه نخست بهمن ماه سال ۱۳۷۰خورشيدي سر ويراستار سازمان ملل متحد بااشاره به اعتراضهاي پياپي نمايندگان ايران در آن سازمان به استفاده از نام ساختگي خليج عربي در اسناد اين سازمان از كاركنان سازمان ملل خواست تا اعتراض دولت ايران را هميشه در نظر داشته باشند.
در يازدهم شهريور سال ۱۳۷۱نيز وقتي حيدر ابوبكر العطاس نخست وزير جمهوري يمن در اجلاس سران جنبش عدم تعهد كه در جاكارتا پايتخت اندونزي برگزار مي شد، از نام ساختگي خليج عربي استفاده كرد، با اعتراض شديد نمايندگان ايراني رو به رو شد. او سرانجام از نمايندگان ايران عذرخواهي كرد. و اين عمل را غير عمد خواند.
-۲چاپ بزرگترين اطلس خليج فارس توسط مرحومسحاب رييس پيشين موسسه كارتوگرافي وجغرافيايي سحاب در بيش از ۳۵سال پيش.
-۳انتشاركتاب دو جلدي Persian Gulfبه زبان انگليسي كه به طور مبسوط به سابقه تاريخي خليج فارس و نقشههاي تاريخي مربوط به خليج فارس پرداخته است.
-۴نامگذاري روز ۱۰ارديبهشت به عنوان روز ملي خليج فارس از سوي جمهوري اسلامي ايران كه به مناسبت اين روز مراسم گوناگوني در سراسر كشور برگزار ميشود.
-۵نامگذاري ميادين و بلوارها يي در سراسر كشور و دانشگاه بوشهر با نام خليج فارس
-۶اختصاص غرفه<اي ويژه در هيجدهمين نمايشگاه بينالمللي كتاب تهران براي نقشه<هاي قديمي جغرافيايي كه نام خليج فارس در آن نقش بسته است.
-۷تشكيل نشستهاي گوناگون كارشناسي درباره خليج فارس و انعكاس رسانه<اي -۸تاليف كتاب<ها، گزارش<ها و مقالههاي گوناگون در دفاع از نام و تاريخ خليج فارس
- ۹اداره كل رسانههاي خارجي معاونت مطبوعاتي وزارت فرهنگ و ارشاداسلامي ورود و توزيع مجله اكونوميست چاپ انگستان كه از واژه مجعول خليج به جاي خليج فارس استفاده كرده بود را در كشور ممنوع كرد.
اين اداره كل در نامه اعتراض آميزي به سر دبير اكونوميست ورود و توزيع اين نشريه را منوط به تصحيح اين اشتباه دانست.( ۲۴خرداد(۱۳۸۵
-۱۰سازمان منطقه آزاد كيش ورود و ترخيص كالاها با نام و نشان مجعول خليج و يا خليج عربي به كيش را ممنوع اعلام كرد.(۲۹بهمن (۱۳۸۵
-۱۱همكاري دانشگاه تهران و وزارت امور خارجه جمهوري اسلامي ايران با مركز