سياسي. فلسطين. اشغال. ۶۰
....حمايت كامل سياسي و اقتصادي خود را از صلح ساف- اسرائيل اعلام كرد، زيرا اين كشور اميدوار بود كه امضاي اين قرارداد، امكان برقراري صلح جامع و دائمي را در خاورميانه فراهم سازد .
در همين رابطه، هنگامي كه بر اثر كشتار الخليل روند اجراي توافقنامه غزه- اريحا با مشكل اساسي مواجه شد، پادشاه عربستان به منظور جلوگيري از شكست قرارداد غزه- اريحا ،آمادگي خود را براي پرداخت غرامت به بازماندگان فلسطينيهاي كشته شده در اين حادثه اعلام كرد.
اين اقدام پادشاه عربستان، دليل روشني است بر تمايل اين كشور در ادامه يافتن روند صلح ساف- اسرائيل، زيرا عربستان به اين عقيده هستند كه حل مساله فلسطين تنها در صورتي امكان پذير است كه قرارداد غزه- اريحا بطور كامل به مرحله اجرا در آيد. بنابراين تلاش پادشاه عربستان براي پيشبرد مذاكرات سوريه و اسرائيل را نيز ميتوان در همين راستا ارزيابي كرد.
بررسي تحولات ايجاد شده در روابط عربستان و اسرائيل، همزمان با شروع مذاكرات صلح و بويژه پس از انعقاد قرارداد غزه- اريحا، نشان ميدهد كه زمينه مساعدي براي به رسميت شناخته شدن اسرائيل از سوي عربستان ايجاد شده بود و چنانچه حادثهاي غير عادي بوقوع نميپيوست و اسرائيل با سوريه به توافق ميرسيد، انعقاد قرارداد صلح بين عربستان و اسرائيل دور از انتظار نبود، اگر چه اين حادثه بوقوع نپيوست و تحولات خاورميانه مسير ديگري را طي كرد اما نكته حائز اهميت اين است كه قرارداد غزه- اريحا اين امكان را فراهم آورده بود كه دو كشور عربستان و اسرائيل روابط خود را عادي ساخته و قرارداد صلح امضاء كنند. اين مساله به نوبه خود، بيانگر افزايش اعتبار اسرائيل در نزد كشوري چون عربستان سعودي، پس از انعقاد غزه- اريحاست.
-۲روابط اسرائيل و كويت:
كويت در مقايسه با ساير كشورهاي عربي حوزه خليج فارس، نسبت به برقراري رابطه با اسرائيل موضع محافظه كارانه تري داشته است و از اتخاذ سياستي مستقل در مورد اسرائيل خودداري كرده است. نخستين تحول در روابط كويت و اسرائيل، چند روز پس از انعقاد قرارداد غزه- اريحا به وقوع پيوست. در اواخر سپتامبر ۱۹۹۳روزنامه كويتي السياسه براي اولين بار آگهي يك موسسه اسرائيلي را به چاپ رساند، در اين آگهي از مردم كويت خواسته شده بود كه از مكانهاي مذهبي مسلمانان در شهر بيتالمقدس ديدن كنند و همچنين از آنها دعوت شده بود كه نماز جمعه خود را در مسجد القصي اقامه كنند. پس از گذشت يك ماه از انعقاد قرارداد غزه- اريحا، نخستين تماسهاي رسمي كويت و اسرائيل آغاز شد. در اواسط اكتبر ۱۹۹۳يوسف غالي معاون نخست وزير مصر اعلام كرد كه اتاقهاي بازرگاني كويت وعربستان تماسهاي رسمي با اسرائيل برقراركردند. اين مقام مصري در مصاحبه با يك روزنامه اسرائيلي تاكيد كرد كه اين ديدارها پس از امضاي قرارداد غزه- اريحا انجام گرفته است و هدف آن بررسي راههاي همكاري اقتصادي و سرمايهگذاري دو جانبه بوده است.
در همين رابطه، دولت كويت در يك اقدام هماهنگ با عربستان، ممنوعيت دادوستد با شركتهاي را كه با شركتهاي اسرائيلي معامله ميكنند، لغو كرد، به عبارت ديگر تحريم غير مستقيم اسرائيل از سوي كويت، بدين وسيله لغو شد پس از انعقاد قرارداد صلح اردن و اسرائيل در اكتبر ،۱۹۹۴شيخ جابر الاحمدالصباح امير كويت اعلام كرد كه روابط سياسي با اسرائيل بزودي علني خواهد شد. چند ماه بعد، يكي از نمايندگان پارلمان كويت اعلام كردكه دولت كويت به منظور مهيا ساختن زمينههاي صلح با اسرائيل، به وزارت آموزش و پرورش اين كشور دستور داده است تا كليه آيات قراني را كه در آن قوم بني اسرائيل مورد نكوهش قرارگرفته است، از كتابهاي درسي اين كشور، حذف كند.
تمامي تحولات ياد شده در ديدگاه دولت كويت نسبت به دولت اسرائيل، پس از انعقاد قراردادغزه- اريحا ايجاد شده است، اين امر به نوبه خود نشانگر افزايش اعتبار دولت اسرائيل در نزد كويت، پس از عملي شدن صلح ساف- اسرائيل است ..
-۳روابط اسرائيل و قطر:
دولت اسرائيل همزمان با شروع گفتگوهاي محرمانه با سازمان آزادي بخش فلسطين، يك سلسله مذاكرات غير علني نيز با برخي از كشورهاي عربي انجام داد، از جمله اين كشورها ميتوان از قطر نام برد. يك روزنامه فرانسوي به نقل از وزير انرژي اسرائيل، تنها دو هفته پس از انعقاد قراداد غزه- اريحا ، اعلام كرد كه بزودي يك قرارداد مهم در زمينه انتقال گاز منطقه خليج فارس از طريق اسرائيل به اروپا، با يكي از كشورهاي عربي حوزه خليج فارس امضاء خواهد شد. اين مقام اسرائيلي همچنين اظهار داشت كه طرح عبور لوله نفت از درياي سرخ به درياي مديترانه بار ديگر مورد توجه برخي از كشورهاي عربي و اسرائيل قرار گرفته است و مذاكراتي نيز پيرامون آن انجام داده است.
در اوايل اكتبر ۱۹۹۳وزير امور خارجه قطر، ملاقات خود با وزير امور خارجه اسرائيل را كه پس از انعقاد قرارداد غزه- اريحا به وقوع پيوسته بود، مورد تاييد قرار داد.
اين ديدار در حاشيه مجمع عمومي سازمان ملل متحد در نيويورك انجام شد و نخستين ديدار اعلام شده يك مقام دولتي كشورهاي حوزه خلج فارس با مقامات اسرائيل بود. در همين رابطه، روزنامه نيويورك تايمز ضمن تاييد ملاقات وزراي خارجه دو كشور قطر و اسرائيل، اعلام كرد كه ملاقاتهاي ديگري نيز بين مقامات دو كشور در اسرائيل انجام شده است و توافقاتي در زمينههاي اقتصادي به دست آمده است.
در اواسط ژانويه ۱۹۹۴تلويزيون اسرائيل اعلام كرد كه وزيران امور خارجه اسرائيل و قطر در لندن با يكديگر ديدار كردند، محور گفتگوها در اين ديدار ، بحث در مورد طرح انتقال گاز طبيعي قطر به اروپا از طريق خاك اسرائيل بوده است.
در همين ايام وزير امور خارجه قطر آمادگي كشورش را براي برقراري روابط سياسي و اقتصادي با دولت اسرائيل اعلام كرد، او همچنين گزارشهاي مربوط به ديدارهاي مقامات اسرائيلي و قطري را مورد تاييد قرار داد. وزير امور خارجه قطر همچنين تاكيد كردكه پس از پيشرفت در گفتگوهاي صلح با اسرائيل را لغو خواهد كرد.
در ماه مه ۱۹۹۴دولت قطر بطور رسمي از رژيم اشغالگر قدس دعوت كرد تا دراجلاس كميته بينالمللي نظارت بر تسليحات كه در پايتخت اين كشور بر گزار ميشد،شركت كند، در نتيجه هيات اسرائيلي به رياست قائم مقام وزارت دفاع اسرائيل در اواسط ژوئن همين سال وارد قطر شد. در اين اجلاس كه به منظور بحث در مورد منع گسترش تسليحات و امنيت خاورميانه تشكيل شده بود، چهل وسه كشور و نمايندگاني از سازمان ملل متحد و اتحاديه اروپا شركت داشتند. اگر چه اين گفتگوها به نتيجه مشخصي نرسيد ولي حضور اسرائيل در آن، نشانه افزايش اعتبار بينالمللي آن رژيم، بويژه در نزد كشورهاي عربي محسوب مي شد.
در چهارم اكتبر ۱۹۹۴امير قطر اعلام كرد كه كشورش از لغو تحريم اقتصادي مستقيم عليه اسرائيل، حتي اگر صلح همه جانبه در خاورميانه برقرار نشود، حمايت خواهد كرد.
سفر اسحاق رابين نخست وزير وقت اسرائيل در سال ۱۹۹۴نقطه اوج روابط دو كشور قطر و اسرائيل محسوب ميشود. اين اقدامات در واقع نشاندهنده شتاب دولت قطر براي عاديسازي روابط با رژيم اشغالگر قدس بود.وقوع كودتا در قطر در اواخر ژوئن ،۱۹۹۵نه تنها تغييري در سياستهاي اين كشور ايجاد نكرد بلكه بر شدت اقدامات انجام شده براي عاديسازي روابط با اسرائيل افزود، بعنوان مثال ميتوان به سفر يك هيات رسمي قطري به اسرائيل اشاره كرد كه به منظور شركت در تشييع جنازه اسحاق رابين انجام شد.
-۴روابط اسرائيل و عمان:
كشور عمان در مقايسه با ساير كشورها ي عربي حوزه خليج فارس همواره سياست خارجي متمايزي از خود نشان داده است، بعبارت ديگر ميتوان گفت كه مواضع اين كشور در قبال مسائل جهاني و منطقهاي تا اندازه زيادي با مواضع با ساير كشورهاي عربي متفاوت بود ، بعنوان مثال، اين كشور پس از انعقاد قرارداد كمپ ديويد، بر خلاف بيشتر كشورهاي عربي، روابط سياسي خود را با مصررا حفظ كرد و همواره ازطرفداران صلح مصرو اسرائيل بويژه مذاكرات فلسطينيها با تل آويو بوده است.
پس از انعقاد قرارداد غزه- اريحا، وزير مشاور در امور خارجه عمان اعلام كرد كه تحريم اقتصادي عليه اسرائيل، مسالهاي مربوط به گذشته بوده و عمان از لغو اين تحريم حمايت ميكند. در همين رابطه دولت عمان در آوريل ۱۹۹۴ بطور رسمي از اسرائيل دعوت كرد تا در كنفرانس مسقط كه پيرامون مساله آب در خاورميانه به بحث ميپرداخت، شركت كند. در اين كنفرانس كه از ۱۷تا ۲۰ آوريل ۱۹۹۴در پايتخت كشور عمان تشكيل شد، چهل كشور و سازمان شركت داشتند . هيات بيست و پنج نفري اسرائيلي كه نوزده روزنامه نگار نيز آنها را همراهي ميكردند، ضمن شركت در اين كنفرانس، مذاكراتي نيز با مقامات كشور عمان انجام دادند.
حضور گسترده نمايندگان اسرائيلي در اين كنفرانس و بويژه تعداد زياد روزنامه نگاران نشاندهنده اهميتي است كه رژيم اشغالگر قدس براي اين كنفرانس قائل بوده است.
