سياسي. فلسطين. اشغال
بخش اعظم جمعيت آوارگان فلسطيني در فقر مطلق زندگي ميكنند.
بيكاري كه يكي از پي آمدهاي اشغال سرزمين فلسطين توسط رژيم صهيونيستي است از جمله مهمترين دغدغههاي آوارگان فلسطيني بشمار ميآيد زيرا اين مشكل به نوبه خود مسايل ديگر از جمله فقر را باعث ميشود.
فلسطينيان امسال، مراسم شتصتمين سالگرد اشغال سرزمينشان بدست صهيونيست هاي غاصب را در حالي برگزار ميكنند كه بيش از نيم قرن است از ابتدائي ترين حقوق خود يعني حق حيات، سكونت و حق برخورداري از ضروريات زندگي مدني و متعارف امروزي توسط رژيم صهيونيتسي محروم شده اند.
جهان در شصت سال گذشته شاهد اقدامات وحشيانه و مغاير با هرگونه معيارهاي انساني و بينالمللي پذيرفته شده در جهان توسط رژيم صهيونيستي بوده كه حاصل آن درد و رنج ميليونها انسان از زن و مرد، پير و جوان و كودك و نوجوان فلسطيني است كه تنها جرمشان فلسطيني بودن است.
فلسطينيان ساكن در نوار غزه و نيز اردوگاههاي آوارگان همواره شاهد مستقيم جنايات رژيم صهيونيستي بوده ومتحمل شديدترين فشارهاي ناشي از اشغالگري شده اند.
پايين بودن درآمد خانوادههاي آواره فلسطيني و رشد بيكاري در ميان آنان باعث شده تا زنان فقير، جوان و كارگر به عنوان كارگران ارزان و غيرماهر مورد استثمار قرار گيرند و به عنوان آسيب پذيرترين قشري باشند كه فقر آنها را تهديد ميكند.
كودكان آواره فلسطيني از ديگر اقشار آسيب پذير در اين زمينه هستند كه برخي مجبورند براي كمك به هزينه زندگي خانواده خود، در شرايط بسيار سخت كار كنند و مورد استثمار قرار گيرند.
بيشتر آوارگان فلسطيني به كمكهاي آژانس امداد و اقدام سازمان ملل متحد براي آوارگان فلسطيني در خاور نزديك (آنروا )UNRWAمتكياند واين در حالي است كه به گفته يك مقام -آنروا> اين آژانس در سالهاي اخير فقط توانسته كمتر از نيم دلار در روز براي هر فرد ثبت نام شده هزينه كند.
تقريبا همه مخارج آنروا از پرداختهاي داوطلبانه تامين ميشود. در سالهاي اخير، آنروا با كسري مالي فزايندهاي روبه رو بوده است كه بر توانايي اين آژانس در خدمت رساني به آوارگان فلسطيني به شدت تاثير ميگذارد. آنروا در دهه ،۱۹۷۰حدود ۲۰۰دلار در سال براي هر فرد آواره كه ثبت نام كرده بود ، هزينه ميكرد. امروزه اين منبع به حدود ۷۰دلار رسيده است.
به گفته پيتر هانسن ( ,)Peter Hansenكه تا سال ۲۰۰۵كميسيونر كل آنروا بود براي ارائه خدمات آموزشي، بهداشتي، امدادي و اجتماعي به هر فرد آواره كه ثبت نام كرده باشد، آژانس ميتوانست تنها ۲۰سنت ( يك دلار برابر صد سنت است ) در هر روز هزينه كند.
يك سوم آوارگان فلسطيني يعني حدود يك مليون و ۳۰۰هزار نفر در ۵۸ اردوگاه شناخته شده آوارگان در مناطق عملياتي اردن، لبنان، سوريه، كرانه غربي و نوار غزه زندگي ميكنند.
دوسوم ديگر آوارگان ثبت شده در درون و يا اطراف شهرهاي كشورهاي ميزبان و در كرانه غربي و نوار غزه و معمولا در محيطهاي اردوگاهي رسمي زندگي مي كنند.
در زمان حاضر بيش ازچهار ميليون و ۲۵۰هزار پناهنده در خارج از فلسطين و نيز اردوگاههاي آوارگان بسر ميبرند كه از اين تعداد، ۴۰۰هزار نفر در لبنان ، يك ميليون و ۸۰۰هزار نفر در اردن ، ۴۲۵هزار نفر در سوريه ، ۹۶۰هزار در اردوگاههاي نوار غزه و ۶۸۷هزار نفر در اردوگاههاي كرانه ي غزبي زندگي ميكنند.
به گزارش آنروا شرايط اجتماعي و اقتصادي در اين اردوگاهها - به دليل ازدحام جمعيت، وضعيت زندگي آشفته و زيرساختهاي ناكافي مانند جاده و فاضلاب - معمولا نامطلوب است.
اردوگاه الشفتي ، در غرب غزه يكي از اين اردوگاههاست كه در آن فقر بر چهره تك تك ساكنان آواره فلسطيني مشاهده ميشود. در اين اردوگاه تراژدي را در سه بعد فقر، محاصره و آوارگي ميتوان به وضوح حس كرد؟ فقري كه حاصل ۶۰سال جنايت و سياستهاي استثماري اشغالگران صهيونيستي و حاميان غربي آنهاست.
سياستهاي استثماري صهيونيستها باعث شده است كه بسياري از كارگاهها و كارخانهها به دليل ورشكستگي تعطيل شوند، اجازه كار به كارگران فلسطيني داده نشود و فلسطينيان به دليل محاصره غزه و مقررات اعمال شده توسط رژيم صهيونيستي امكان رفت و آمد به مناطق مجاور را نداشته باشند و در نتيجه معضل بيكاري و در پي آن فقر دامنگير آوارگان شود.
هنگامي كه از اشرف ۳۲ساله در اردوگاه الشفتي در مورد كار و حقوق او سوال ميشود لبخند تلخ و معناداري تحويل ميدهد.
اشرف كه پدر سه فرزند است در پاسخ ميگويد: در طول مدت زمان مديدي اين عجيبترين سوالي است كه شنيده است. وي همچنين توصيه ميكند كه اين سوال از اهالي اردوگاه سوال نشود زيرا او كسي را به ياد نميآورد كه در طول سالهاي گذشته مشغول به كار بوده باشد.
اشرف در يك كارگاه در غزه خياطي ميكرد اما پس از آن كه صاحب كارگاه ورشكست شد دهها كارگر از جمله اشرف كار خود را از دست دادند. از آن زمان او در خانه و خيابان پرسه ميزند.
وي در حالي كه با سنگ ريزهها در دست خود بازي ميكند وضعيت اسفناك ساكنان اردوگاه را تشريح ميكند. ما بيكاري و فقر را از زماني كه در اين جهنم متولد شديم شناختيم. ما پا جاي پاي پدرمان گذاشتهايم و ترسم از اين است كه بچههاي ما همين سرنوشت را داشته باشند.
او با افسوس گفت: داستان وقتي شروع ميشود كه انسان نميتواند نيازهاي فرزندانش را كه به مدرسه ميروند برآورده كند. تمام دلخوشي آنها در زندگي ، بيگناهي آنها، كودكي آنها، همه و همه از آنها گرفته و دزديده شده است.
وقتي كه انسان احساس ميكند كه عليرغم توانايي فيزيكي از كاركردن عاجز است و وقتي يك پدر مجبور است كه منتظر فرصتهاي اشتغال اضطراري باشد تا بتواند فرزندان خود را تغذيه كند، آن وقت فكر ميكند كه اصلا چرا اينجاست و اين شرايط قرار است تا كي ادامه پيدا كند.
سمير آواره ۴۷ساله ميگويد هشت سر عائله دارد و بزرگترين فرزند او در دانشگاه تحصيل ميكند. وي ميافزايد كه مدت هشت سال است كه بيكار است و آنها به اتكاي كمكهاي اجتماعي از منابع مختلف زندگي ميكنند.
وي ميگويد از زماني كه بازار كار رژيم صهيونيستي روي آنها بسته شده وضع آنها هر روز بد تر شده است زيرا غزه قدرت جذب اين تعداد زياد نيرو كه قبلا در كارخانه ها، فعاليتهاي ساختمانسازي و مزارع رژيم صهيونيستي كار مي كردند را ندارد. او ميگويد ظرف پنج سال گذشته فقط چند روز را به خاطر مي آورد كه كاري پيدا كرده باشد. وي ميگويد كه آنها بستوه آمدهاند و اميدي به بهبود ندارند.
سمير با مقايسه وضع اردوگاه خود با بيت حنون ميگويد: با اين وجود وضع ما نسبت به مردم بيت حنون بهتر است. آنها نه تنها همه مشكلات ما را دارند بلكه علاوه بر آن مشقتهاي بيشتري را در اثر بمباران ها، مرگ و مير و تخريبها تحمل ميكنند.
آواره فلسطيني ديگر فياض ۴۲ساله و پدر سه فرزند ميگويد وقتي ميبيند كه هر روز هزاران كودك به مدرسه ميروند به فكر فرو ميرود كه چه آينده اي در انتظار آنهاست زيرا پدران آنها قادر نيستند آيندهاي براي آنها بسازند وي ميافزايد كه حتي درياي مجاور آنها در محاصره است و تخمين ميزند كه بيش از ۹۰درصد اهالي اردوگاه بيكار هستند و به كمكهاي مستقيم آنروا و ديگر منابع متكي هستند و حتي ماهيگيران نميتوانند ماهيگيري كنند.
محمد ۴۰ساله كه راننده تاكسي از اردوگاه جباليه است ميگويد تعداد زيادي از جوانان فلسطيني به دنبال يافتن كار به عنوان راننده تاكسي هستند و اين مساله حرفه او را مشكل تر و كم مزيت تر كرده است. او ميگويد: حتي ماشينهاي شخصي اين روزها مسافر كشي ميكنند. من حداكثر ( ۴۰انيس) حدود ۹دلار آمريكا در روز در ميآورم و سوال ميكند به نظر شما اين مقدار كفاف يك خانواده هشت نفري را ميدهد؟
محمد ميگويد : امروزه همه به كمك نياز دارند. امروز ما از ۵۰سال پيش فقيرتر هستيم. در حقيقت بيش از ۸۰درصد مردم غزه به كمكهاي آنروا متكي هستند. مشكل اين است كه ما نميداينم كجا ميرويم و نميتوانيم از اين زندان بزرگ كه غزه ناميده ميشود فرار كنيم. اينجا نه كار وجود دارد، نه زندگي، نه آب، نه برق و نه اميد.
علي ۲۹ساله كه سه سال پيش از دانشگاه الازهر فارغ التحصيل شده است مي گويد تنها آرزوي او اين است كه يك روز صبح زود بيدار شود و سر كار رود- هر كاري- هر كاري كه به او اين احساس را بدهد كه يك انسان است.
علي ميگويد:تنها تقاضاي ما كار است. چيزي كه ما نياز داريم بيشتر از يك شغل نيست و سوال ميكند وقتي اسراييل اصرار دارد كه به فلسطينيان كار ندهد چرا آنها براي ما فرصتهاي شغلي در خارج ايجاد نميكنند؟
علي تاكيد ميكند كه صدقه نميخواهد. من از گدايي پنهان كه كمك و مساعدت ناميده ميشود متنفرم. ما، كودك و بزرگسال، به گدا تبديل شده ايم. من الان نميتوانم ازدواج كنم و جرات اينكه از دختري تقاضاي ازدواج كنم را هم ندارم چون بيكارم، پدرم و همه برادرانم به جز يكي كه پليس است هم بيكار هستند. آن برادر پليسم هم ماههاست كه حقوق نگرفته است.
تداوم آوارگي ميليونها فلسطيني رانده شده از وطن ، محاصره ظالمانه مردم غزه ، از بين بردن هر گونه امكان اشتغال بلند مدت براي فلسطينان در سرزمينهاي اشغالي مساله فلسطين را به يكي از مشقت بارترين مسايل جهان تبديل كرده است.
گزارش از :ياسمن تقي بيگي