داخلي. فرهنگي. صنايع دستي. موج بافي.
موج بافي ازصنايع دستي قديمي ايران است كه دراين صنعت هنرمندان با پشم گوسفند و دستگاه مخصوص بافندگي، پتوهايي با طرحهاي هندسي دررنگهاي متنوع و زيبا خلق ميكنند.
محصول اين صنعت در زمانهاي قديم به دليل ويژگيهاي منحصر بفرد آن بيشتر بصورت پتوهاي روكرسي، پتوي خواب، روفرشي و يا حتي شال كمر استفاده ميشد.
هنرموج بافي درگذشته همانند بسياري از شهرهاي ايران در قزوين نيز رونق چشمگيري داشته وافراد زيادي به اين هنر مشغول بوده و نياز مردم اين ديار را برآورده ميكردند.
به گزارش ايرنا، در حال حاضر از نسل هنرمندان موج باف قزوين تنها "احمد بامشاد" باقي مانده است كه سعي در رونق اين هنر در استان دارد.
به گفته وي، در قديم پدرش كارگاه موج بافي با كارگران و شاگردان زيادي داشته و او به تبعيت از پدر و علاقه خود به اين صنعت مشغول شده است.
اين موج باف قزويني ميافزايد: در گذشته از صنعت موجبافي حمايت ميشد و براي آن سرمايه تعلق ميگرفت، توريستهاي زيادي به ديدن اين كار ميآمدند، مغازهها نيز رونق داشتند و مردم از محصولات آن استفاده ميكردند.
بامشاد اضافه كرد: بعد از پدر، من اين شغل را ادامه دادم ولي به علت نبود سرمايه ازادامه آن بازماندم،مردم هم به سمت استفاده ازكالاهاي ماشيني رفتند و كسي از ما حمايت نكرد.
وي اظهار داشت: به طور معمول براي بافتن يك پتو بايد دو روز وقت بگذارم و سه هزار و ۸۰۰كيلوگرم نخ پشم گوسفند را رنگ كنم، متاسفانه بعد از تهيه اين محصول از فروش آن درآمدي مناسب بدست نميآيد.
وي باتاكيد براينكه ميتواند انواع و اقسام پتو با طرحها ورنگهاي مختلف ببافد،ميگويد: " من روكش صندلي، روفرشي، سجاده و خيلي چيزهاي ديگر را مي توانم ببافم اما تا به حال از من هيچ حمايتي نشده و در حد فيلم وعكس و صحبت بوده است".
"بامشاد" ادامه ميدهد: "من بعد از ۶۰سال سابقه طولاني در صنعت موج بافي اكنون بدون هيچگونه حمايتي و حقوق بازنشستگي مانند كسي هستم كه تازه شروع به كار كردهاست.
وي سابقه اين هنر را ۷۰۰سال ذكر كرد و افزود: من اين صنعت را بصورت تجربي ياد گرفتهام و كتاب و نوشتهاي در مورد آن وجود ندارد اگر از تجربه نسل من استفاده نشود بعد از مرگ ما اين هنر نيز خواهد مرد.
به گفته موج باف قزويني، مقدمات بافندگي شامل اصول بافت، تشكيل دهنه كار، پودگذاري، دفتين زدن، دفتين، شانه، وردها(ميل ميلك)، پدال (پاتخته)، ساز و قرقره، غلطك پارچه پيچ، غلطك چله پيچ ( اسنوا) ، ماكو، ماسوره، متيد، دستگاه ماسوره پيچ است.
* سير تحولي دستگاههاي بافندگي :
به اعتقاد اكثر كساني كه داراي تحقيقاتي در زمينه بافت منسوجات ايران و ابزار كار مورد استفاده بافندگان هستند اولين طريقه توليد پارچه توسط بشر عبارت بود از آويختن نخهاي تار از يك چوب افقي و آويزان كردن وزنههايي در انتهاي نخ ها، به منظور ايجاد كش در داخل نخ تار "مانند تور ماهيگيري" و عبور نخ پود به صورت يك بسته از لابه لاي نخهاي تار تا بافت تشكيل شود.
طريقي كه بعدها ابداع شد عبارت بود از قراردادن نخهاي تار داخل يك چارچوب افقي به طريقي كه اين نخها در داخل چارچوب كاملا كشيده قرار مي- گرفت و نخ پود از لا به لاي تار عبور ميكرد.
به علت طول محدود قابل و نخ تار روي آن، پارچه بافته شده نيز فقط مي- توانست داراي طول محدودي باشد در قرون بعد، نخ تار بر روي غلطكي پيچيده ميشد و اين غلطك " يكدستگاه" بافندگي دستي قرار ميگرفت و نخهاي تار پس از بازشدن از روي آن به صورت افقي درآمده و دراين حالت توسط نخ پود بافته و بر روي غلطك ديگري پيچيده ميشد روشي كه امروزه دستگاه بافندگي سنتي به آن طريق بافته ميشود.ك/۴
