ورزش. ورزشهاي توپي. بسكتبال
رشته دانشگاهي بسكتبال از جمله رشتههايي است كه امروز مورد توجه بسياري از ورزش دوستان و جوانان علاقمند به ورزش قرار گرفته و شايد بتوان به جرات آن را پس از فوتبال دومين ورزش توپي پر طرفدار در سطح جهان محسوب كرد.
بسكتبال ايران نيز بيتاثير از اين اوضاع و احوال جهاني نبوده و به اذعان بسياري از صاحبنظران و ناظران بيطرف اين رشته در سالهاي اخير رشد چشمگير و قابل توجهي داشته است .
مديريت مطلوب ، برگزاري منظم ليگهاي مختلف همكاري بيشتر با آموزش و پرورش و ... موجب ارتقا سطح بسكتبال ايران در آسيا و امكان كسب سهميه حضور در بازيهاي المپيك را فراهم كرده است.
خبرنگار ايرنا كنكاشي در خصوص دلايل بسط و گسترش اين رشته در ايران و مشكلاتي كه بايد رفع شود ، كرده است كه در زير ميايد :
* تدوين قوانين و مقررات
نحوه برگزاري ليگ برتر بسكتبال ايران به باور بسياري از كارشناسان علاوه بر ارتقا سطح ان در سطح باشگاههاي آسيا، زمينه پشتوانهسازي براي تيم ملي بسكتبال ايران را نيز فراهم كرده است .
اما با تمام تلاشهاي انجام شده و پيشرفتهاي كه طي سالهاي اخير در بسكتبال كشور شاهد آن بودهايم بسياري از مديران باشگاهها ، مربيان و صاحبنظران در اين زمينه بر اين باورند كه داشتن بسكتبالي قدرتمند و با ثبات نيازمند قوانين و مقرراتي ثابت و كارآمد است .
از جمله قوانيني كه در بسياري از كشورهاي به صورت مدون در آمده و در اختيار باشگاهها قرار گرفته است قوانين مرتبط به استفاده از بازيكنان خارجي ، تعداد اين بازيكنان و زمان بكارگيري آنان در بازيها ست چند سالي است كه حضور بازيكنان خارجي در باشگاههاي بسكتبال رشد چشمگيري يافته است كه اين امر سبب برگزاري رقابتهاي جذاب و ديدني شده است.
در حالي كه تيمهاي حاضر در ليگ برتر در سال ۸۳ميتوانستند از دوبازيكن خارجي به صورت تمام وقت در يك بازي استفاده كنند ، با اين تغيير زمان استفاده از اين بازيكنان مواجه شد به صورتي كه يك تيم ميتوانست از يك بازيكن ۴۰دقيقه و از بازيكن دوم تنها ۲۰دقيقه در يك بازي استفاده كند.
اما اين قانون در سال ۸۵به استفاده از سه بازيكن خارجي تغيير كرد ، ضمن اينكه تيم ميتوانست به طور همزمان از دو بازيكن در يك بازي اسفتاده كند.
در سال ۸۶مجددا امكان استفاده تيمها به دو بازيكن خارجي كاهش يافت كه تمامي اين تغييرات حاكي از عدم وجود قوانين و مقرراتي ثابت و كارآمد در اين زمينه است .
به باور بسياري از كارشناسان اين مساله نه تنها مانع ايجاد ثبات در رقابتهاي ليگ برتر خواهد شد ، بلكه با توجه به اين قانون برخي از باشگاه ها براي كاهش هزنيه خود تنها در زماني مشخص اقدام به استفاده از بازيكن خارجي كرده كه بتوانند خود را ازخطر حذف شدن رهانده و همين موضوع سرمايهگذاري تعداد زيادي از باشگاهها ديگر را با خطر مواجه ميكند .
اما اين مساله در حالي هر ساله مورد بحث و بررسي واقع ميشود كه بسياري از كشورهاي جهان از جمله تركيه كه در همسايگي كشورمان قرار دارد براي اين مساله يك برنامه تدوين شده وجود دارد و هر ساله برنامه تيمها براي استفاده از بازيكنان خارجي دچار نابساماني نميشود .
* سيتسم بازيهاي ليگ و استفاده از بازيكن خارجي
سيتسم برگزاري ليگ برتر بسكتبال باشگاههاي كشور در سالهاي اخير شامل دو مرحله اصلي بوده است : نخست مرحله مقدماتي كه در قالب دو گروه يا يك گروه برگزار شده و سپس مرحله پلي اف و بازيهاي نيمه نهايي و فينال.
برگزاري مسابقات به صورت ليگ اين امتياز را دارد كه تيمها با توجه به عملكرد و تعداد برد و باختهاي خود در تمام طول فصل و رويارويي با همه حريفان ، در جدول رده بندي رتبه واقعي خود را بدست آورند در حاليكه سيستم بازيهاي پلي آف در چند سال اخير موجب شده نتايج مرحله مقدماتي تا حدود زيادي كم اثر بوده و نتايج پلي آف كه ممكن است با حضور بازيكن خارجي و بخت و اقبال بدست يك تيم را به نتيجهاي غيرمنتظره وديگري را به ورطه سقوط بكشاند.
* زمانبندي رقابتهاي ليگ
اگر چه طي سالهاي اخير برنامه ريزي فدراسيون بسكتبال براي برگزاري رقابتها بويژه ليگ برتر كاملا حساب شده و با نظم بوده است اما اين نظم نتوانسته مانع از فشردگي در برگزاري اين رقابتها شود .
حسن ميرزا آقا بيگ بازيكن اسبق تيم ملي بسكتبال ايران معتقد است ، مسابقات ليگ هميشه به صورت بسيار فشرده برگزار ميشود و اين امر مانع از آمادگي كامل بازيكنان ميشود .
وي ميگويد:درحالي كه روز به روز پروسه جهاني شدن در حال تكوين است ، بايد برنامه بازيهاي ليگ داخلي نيز مطابق برنامه ريزي و تقويم جهاني بسكتبال و براساس سال ميلادي تنظيم و تدوين گردد تا باتوجه به هزينههاي انجام شده از سوي هر باشگاه تيمها بتوانند بازيهاي بيشتري داشته و با مشكل كمبود وقت مواجه نشوند .
* ورود و خروج تيمها از ليگ
از ديگر موضوعاتي كه برگزاري مسابقات ليگ را با فراز و فرودهايي مواجه ساخته تمايل باشگاهها براي حضور در ليگ برتر و سپس به هيچ دليل موجهي خروج از اين دوره رقابتها ست .
خروج تعداد زيادي از تيمها از جمله پيكان ، پيام زنجان ، پگاه همدان ، صنام و ... كه با سر و صداي زياد وارد ليگ برتر شده و ناگاه بيهيچ توضيح يا توجيهي از آن خارج شدند .
در واقع هر ساله تمام كساني كه به گونهاي نسبت به جامعه بسكتبال كشور احساس وابستگي ميكنند، منتظرند تا خبرهاي در مورد اين كه چه تيمي از ليگ برتر خارج شده يا به طور كامل منحل گرديده را بشنوند .
سيد مصطفي موسوي ، مدير عامل باشگاه پتروشيمي بندر امام نيز معتقد است تا زماني كه ادامه يا پايان كار يك باشگاه يا تيم دار ي قائم به فرد باشد شنيدن چنين اخباري غير عادي نخواهد بود .
وي افزود : بايد قوانين و مقرراتي براي حضور و عدم ادامه حضور تيم ها در ليگ برتر تدوين شو د و اين قوانين بايد به گونهاي باشد كه امكان اجرايي شدن آن ممكن باشد .
به گفته موسوي ، حضور بدون حساب وكتاب يك تيم در ليگ و سپس خروج اين تيم از رقابتها لطمات جبران ناپذيري به بسكتبال كشور وارد خواهد كرد.
به گفته موسوي ، حال كه بيشتر باشگاهها دولتي هستند ، دولت بايد از تمام باشگاهها حمايت كند و دراين صورت تدوين مقرراتي كه مانع از منحل شدن يك باشگاه تنها براساس خواست مدير وقت باشگاه باشد ، امكان پذير است .
وي همچنين گفت : دولت بايد زمينه را براي حضور بخش خصوصي فراهم كند زيرا بخش خصوصي نيز با اهداف گوناگوني وارد عرصه ورزشي ميشود كه در صورت عدم دستيابي به اهداف خود ، براي سرمايهگذاري به سوي ديگري جلب خواهد شد.
* موازي بودن مجريان ليگ و مديران تيمهاي ملي
از ديگر موضوعاتي كه به زعم بسياري از كارشناسان موجب شده تا بسياري از تيمهاي ليگ برتر نتوانند به فعاليت خود در اين مرحله ادامه دهند ، موازي بودن مجريان ليگ و مديران تيمهاي ملي است .
به باور اين كارشناسان با توجه به اينكه در اين حالت امكان چانه زني براي مصالح هريك از طرفين به دليل وجود منافع مشترك وجود ندارد ، در بسياري از مواقع مصالح تيمهاي باشگاهي و ميليونها تومان هزينه اين باشگاهها براي حضور پر توان در ليگ فداي برنامههاي تيم ملي ميشود .
اما در صورتي كه منافع باشگاهها و برنامه ريزي براي اجراي ليگ توسط يك اتحاديه يا انجمني مورد پيگيري قرار گيرد قطعا منافع و مصالح باشگاهها بيشتر مورد توجه قرار گرفته و حفظ منافع باشگاه و ادامه حضور آنان در ليگ موجب قدرتمندتر شدن تيم ملي نيز خواهد شد.
* براي تدوين برنامه مسابقات از نظرات مديران و مربيان بايد استفاده شود.
نگاهي به تدوين برخي از برنامههاي برگزاري ليگ كشورهاي گوناگون حاكي از ان است كه مسوولان فدراسيون بسكتبال ان كشور از نظرات و پيشنهادهاي مديران و مربيان تيمهاي باشگاهي در تدوين برنامههاي خود استفاده كردند.
