علمي آموزشي. علومپزشكي. روان پزشكي
دانشمندان ميگويند بيماري رواني شديد شيزوفرني مي تواند ناشي از شمار زيادي جهش در تعداد زيادي از ژنهايي باشد كه در تكامل طبيعي مسيرهاي بيولوژيكي حياتي براي تكامل طبيعي مغز نقش حياتي دارند و اين جهش ها در اين گذرگاه اختلال ايجاد ميكند.
شيزوفرني اختلال پيچيدهاي است كه توهم و خيالهاي غيرواقع و بينظمي در فكر ، علائم مشخصه آن است.
پژوهشگران از ديرباز كوشش كردهاند دريابند كه علت يا علل اين بيماري چيست و عوامل ژنتيكي و محيطي در بروز آن چه نقشي دارند.
دو گروه از محققان كه به اطلاعات تازهاي در زمينه نقش ژنها در بيماري شيزوفرني دست پيدا كرده اند، يافتههاي خود را در مجله علمي ساينس انتشار داده اند.
آنان به دنبال تحقيقات خود به اين نتيجه رسيدهاند كه نه يك يا چند ژن حياتي ، بلكه شمار بسيار زيادي از اختلالات در تعداد زيادي از ژنها باعث حذف يا ايجاد نسخههاي اضافي دي ان آ ميشوند . اين حذفها و توليد شدن نسخههاي اضافي دي ان آ كه باعث اختلال در كار ژنها ميشوند، در افراد مبتلا به شيزوفرني به مراتب بيشتر از ديگر افراد مشاهده ميشود.
دانشمندان معتقدند ژنهايي كه فعاليتشان دچار اختلال ميشود در كار مسيرهاي تكامل طبيعي مغز اشكال ايجاد ميكنند. آنها در ايجاد زيربنايي كه نرونهاي عصبي در چارچوب انها با يكديگر مرتبط ميشوند نقش دارند و در عملكردهايي مانند رشد سلولهاي عصبي و مهاجرت و مرگ سلولها موثر هستند.
محققان در دانشگاه واشنگتن و آزمايشگاه كلد اسپرينگ هاربر در نيويورك ، دي ان آي ۱۵۰فرد مبتلا به شيزوفرني و ۲۶۸فرد سالم را بررسي كردند. حذف و تكثير ژنتيكي در ۱۵درصد اين بيماران مشاهده شد اما اين اختلال فقط در ۵ درصد افراد سالم وجود داشت.
گروهي از محققان موسسه ملي بهداشت آمريكا كه گروهي را بررسي كرده بودند كه از كودكي دچار شيزوفرني بودند، به نتيجه مشابهي رسيدند. در ۲۰درصد افراد اين گروه اختلالات ژنتيكي ياد شده مشاهده شد. گمان ميرود شيزوفرني اگر در كودكي آغاز شود عميق تر است و از عوامل ژنتيكي ناشي ميشود.
دكتر توماس اينزل رييس موسسه ملي سلامت رواني گفت اين يافته ميتواند الهام بخش داروهاي جديدي براي ثبات بخشيدن به مسيرهاي تكامل مغز كه اختلالات ژنتيكي درآنها موانعي ايجاد كرده است باشد.
به گفته او شناسايي ژنهايي كه ميتوانند عامل جهش در گذرگاههاي تكاملي مغز باشند ميتواند نويدبخش درمان و پيشگيري از نه تنها شيزوفرني ، بلكه گروهي از ديگر اختلالات مغزي ناشي از اختلال در تكامل سلولهاي عصبي باشد.
درمان شيزوفرني كار پردردسري است. داروهاي زيادي براي اين بيماري در بازار موجود است اما بيشتر آنها در كوتاه مدت علايم بيماري از قبيل توهم و خيالات غيرواقعي را كاهش ميدهند اما معمولا در بلندمدت بياثرند. از اين گذشته داروها فقط از علايم ميكاهند و اختلال اصلي را كه زيربناي آن است درمان نميكنند.
يكي از محققان گفت بايد به يقين گفت كه روشن كردن علل ژنتيكي كار بسيار دشواري است. هميشه چندين علت در كار است و احتمالا كنش و واكنش ميان ژن ها و محيط باعث بروز اين بيماري ميشود.
دكتر مك كللان گفت تحقيق ما دست كم نشان داد كه بيماري شيزوفرني از آنچه قبلا تصور ميشد بازهم پيچيده تر است زيرا احتمالا هزاران هزار جهش ژنتيكي در شمار بسيار زيادي از ژنها زمينه بيماري را تشكيل ميدهند.
---> ايرنا