داخلي. ميراث فرهنگي. گردشگري
بسياري از گردشگران و ميهمانان نوروزي كه به كاشان سفر ميكنند، ديدن از غار تاريخي "ريس" ( (Reisشهر نياسر ( (Niasarاز توابع اين شهرستان را در برنامههاي خود ميگنجانند.
غار "ريس" كه به غار "رييس" نيز معروف است در مجموعه باغ تالار در شمال شهر سرسبز نياسر قرار دارد.
اين غار معبدي بوده متعلق به پيروان آئين ميترا (خداي ايران باستان) و به احتمال بسيار قوي قدمت آن به اوايل دوره پارتها مربوط ميشود.
غار تاريخي و شگفتانگيز نياسر در درون توده سنگي از جنس تراورتن در زير تالار و باغهاي مجاور تا زير محلهي سركمر اين شهر گسترده شده است.
اهالي نياسر اين غار را كهبطور كامل ساخته دست انسان است و در بلندترين نقطه اين شهر قرار دارد "غار تالار" و يا "سوراخ رييس" نيز مينامند.
اين غار داراي وروديهاي ديگري نيز است كهتعدادي از آنها در داخل صخرهاي وجود دارند كه قسمت بالاي نياسر را از پايين اين شهر جدا ميسازد.
اين وروديها كه در قسمت شمال شرقي قرار دارند در امتداد آبشار تماشايي نياسر، منظره زيبا و مصفايي را براي گردشگران به نمايش گذاشتهاند.
نشانههاي فرسايش آب بر روي صخرهها و سنگها گواه اين ادعاست كه غار خوش منظر ريس از زمانهاي بسيار قديم وجود داشته است.
در زير آبشار بسيار زيبا و دلانگيز نياسر دو سنگ آسياب وجود دارد كه به طرز شگفتانگيزي شبيه سنگهاي آسيابي در اعماق داخل غار ديده ميشوند ، شكي نيست كه وجود اين سنگها در دل تاريك و هيجانانگيز غار براي آرد كردن گندم نبوده، بلكه براساس آداب و تشريفات مذهبي آئين ميتراييسم در مراسم قرباني دادن از آن بهرهگيري ميشده است.
برخي سالمندان و ريش سفيدان نياسري نيز معتقدند كه اين غار در دورانهاي گذشته براي محافظت و گريز از دست اشرار بنا شده است.
غار تاريخي و منحصربه فرد ريس نياسر كه درسه طبقهساخته شده داراي تعداد بيشماري راهرو و تونل است كه طول كلي آنها حدود ۷۸۰متر اعلام شده است.
نكته قابل تامل و جالب غار ريس نيز آن است كه گردش هوا در سراسر غار در جريان است و حتي در يكي از عميقترين چاههاي داخل اين غار كه حدود ۱۰متر عمق دارد نيز جريان هوا در آن وجود دارد.
در بدنههاي داخلي غار ريس نيز آثار شيئي نوك تيز كه به وسيله آن غار را حفر كردهاند ، ديده ميشود.
بيشتر ظروف سفالي كه در داخل غار كشف شده مربوط به دوره ساساني بوده و مقداري نيز متعلق به دوره پارتها است.
با اين وجود مقداري ظروف سفال از دوره اسلامي نيز در اطراف وروديهاي غار ديده شده است.
غار داراي يك ورودي بزرگ بوده كه در سال ۱۳۵۸بر اثر زلزله خراب شده و بخش از آن نيز از بين رفته است.
درسالهاي اخير اداره ميراث فرهنگي وشهرداري نياسر براي بازديد گردشگران اقدام به مرمت و بازسازي يكي از دهنه ورودي غار كردهاند.
مسوول ستاد گردشگري شهر نياسر گفت: با وجودي كه هم اكنون هوا در اين منطقه سرد است روزانه حدود ۵۰۰نفر گردشگر از غار ريس ديدن ميكنند.
"احمد اميني" درگفتگو باخبرنگار ايرنا بااشاره بهاينكه گردشگران بسياري در موسم گل چيني و گلابگيري به نياسر عزيمت ميكنند خواستار تخصيص اعتبار ويژه براي بازسازي و مرمت دهنه ورودي اين غار در پايين آبشار شد.
وي اظهار داشت: براي ترميم ، بهسازي و بازگشايي اين دهنه ورودي كه چشم انداز طبيعي بسيار زيادي را براي گردشگران ايجاد خواهد كرد ، بيش از دو ميليارد ريال اعتبار نياز است.
چهارتاقي ، چشمه اسكندريه، سير و مقسم آب درياي چشمه، چنار پاي چشمه، كوشك، آبشار، حمام صفوي، برج چالهقاب، كوه هيم ، زيارت حاج كمال و مزارع مناظر و چشماندازهاي طبيعي از ديگر آثار تاريخي و ديدني شهر نياسر بشمار ميروند كه همهساله و به ويژه در فصل بهار (موسم گل چيني و گلابگيري) خيل عظيمي از گردشگران را به سمت جلب ميكنند.
شهر سبز نياسر يكي از كهنترين مراكز سكونت بشري، در فاصله ۲۴كيلومتري غرب كاشان واقع است.
اين شهر از طريق آزادراه درفاصله ۲۴۰كيلومتري تهران ، ۱۰۰كيلومتري قم و ۲۶۰كيلومتري اصفهان واقع شده است. ك/۴