خارجي. آيينها. عيدقربان. تركمنستان.
مردم تركمنستان كشوري كه بيش از ۹۸درصد جمعيت شش ميليون نفري آن را مسلمان حنفي مذهب تشكيل ميدهد، همهساله عيد قربان را به عنوان يكي از اعياد بزرگ اسلامي جشن ميگيرند.
اهميت عيد قربان در نزد مردم تركمنستان به حدي است كه آنها چند روز مانده به اين عيد بزرگ اسلامي براي برگزاري هرچه باشكوهتر آن تداركات زيادي را فراهم ميبينند.
به همين دليل در روزهاي سهشنبه و چهارشنبه هفته جاري "منات" واحد پول ملي اين كشور به خاطر تقاضاي زياد در صرافيهاي غير رسمي اين كشور كمياب شد.
هماكنون، مردم تركمنستان به ويژه اتباع خارجي مقيم اين كشور با زحمت فراوان منات مورد نياز خود را از بازارهاي صرافي غير رسمي اين كشور تهيه ميكنند.
صرافان تركمنستاني معتقدند پس از اتمام تعطيلات مربوط به عيد قربان وضعيت عرضه و تقاضاي منات واحد پولي ملي اين كشور به حالت طبيعي برميگردد عرضه منات براي اتباع خارجي مقيم تركمنستان براي هر دلار ۵۲۰۰منات در بانكهاي اين كشور است در حاليكه نرخ هر دلار در بازار غير رسمي (صرافيها) ۲۲هزار و ۵۰۰منات عرضه ميشود.
همچنين به مناسبت عيد سعيد قربان، بازارهاي پوشاك، ميوه و ترهبار اين كشور نيز از چند روز گذشته تاكنون مملو از جمعيتي است كه مردم اين كشور به اين مناسبت اقدام به خريد لباس نو و ميوه و شيريني ميكنند.
بيشترين ديد و بازديدها و همچنين مراسم عروسي در سه روز تعطيلي عيد قربان انجام ميشود و از دو روز گذشته تاكنون تالارهاي عروسي شهرهاي تركمنستان با ازدحام متقاضيان براي برگزاري مراسم عروسي مواجه شده است.
خيابانهاي شهرها و روستاهاي اين كشور نيز بطرز باشكوهي آذين بندي شده و صداي بوق ممتد خودروهاي عروسي همواره در اقصي و نقاط شهرهاي اين كشور شنيده ميشود.
رسانههاي گروهي تركمنستان نيز با برنامههاي ويژه و مفرح خود در تلاش براي برگزاري باشكوه مراسم عيد قربان در اين كشور هستند.
رسانههاي شنيداري و ديداري تركمنستان مصاحبههاي مختلف با افراد مسن در زمينه آداب و رسوم ويژه تركمنها در اين ايام و اينكه اين آداب و رسوم بايستي همچنان در بين مردم اين كشور حفظ شود، انجام ميدهند.
تركمنستان يك كشور مسلمان است و اين نوع مراسم به رغم تسلط ۷۰ساله كمونيستها منسوخ نشده، بلكه باشكوهتر از دوران گذشته انجام ميشود.
تركمنها آيينهاي ويژهاي در اين روزها اجرا ميكنند كه از جمله آن ميتوان به برگزاري آيين "تاب بازي" از سوي جوانان و كودكان اشاره كرد كه به صورت گسترده در ميان تركمنها رواج دارد.
مردم تركمنستان معتقدند، تاب بازي كه معمولا با تابهاي بزرگ و محكم به ارتفاع حدود ۱۰متر انجام ميشود، گناهان انسانها پاك ميشود.
برگزاري آيين تاب بازي در تركمنستان مختص ايام عيد قربان است و در بقيه ايام سال تنها ستونهاي قطور آهني اين تابها برپا است و با برداشتن زنجيرهاي آن، عملا امكان استفاده از آن را سلب ميكنند.
زوجهاي جوان و نيز دختران و پسران جوان و كودكان از مشتاقان برگزاري اين آيين سنتي در تركمنستان هستند و بنابه يكاعتقاد قديمي در بين تركمنها با تاب خوردن در آسمان، گناهان خود را ريخته و از آلودگيها پاك ميشوند.
مردان كهنسال تركمنستان خاطرات بسياري از محدوديتهاي اعمال شده در زمان حاكميت كمونيسم براي انجام فرايض ديني و آيينهاي مذهبي بيان ميكنند كه در آنها از تخريب تابهاي ايام عيد قربان نيز سخن به ميان ميآيد.
تركمنستان پس از دستيابي به استقلال، روند احياي آداب و رسوم ملي خود را آغاز كرد كه در اين راستا رييس جمهوري سابق اين كشور در سال ۱۹۹۴ ميلادي با صدور فرماني براي برگزاري عيد قربان، آن را مجددا احيا كرد.
علاوه بر قرباني كردن و برگزاري آيين تاب بازي، مردم تركمنستان در طول سه روز برگزاري اين عيد اسلامي، سفرههاي رنگين براي پذيرايي از مهمانان كه در قالب انجام ديد و بازديد و تبريك عيد سرزده وارد ميشوند، تدارك ميبينند.
هر چند در اين ايام انواع شيريني، شكلات و ميوه كه در سفرههاي عيد موجود است با اين وجود، تركمنها با اطعام مهمانان با غذاهايي از قبيل "پلو"، "كباب" و "دوقرومه" كه نوعي آبگوشت است، بخشي از گوشت قرباني را با نيت صدقه و نذري به پذيرايي از مهمانان اختصاص ميدهند.
برگزاري آيينهاي جشن و شادي و كنسرتهاي موسيقي در محلهاي ويژهاي در سطح شهر كه با حمايت مستقيم دولت برگزار ميشود و در آن خوانندگان مشهور تركمن به اجراي برنامههاي هنري ميپردازند، از ديگر مراسمي است كه در ايامعيد قربان در تركمنستان برگزار ميشود.
رييس جمهوري تركمنستان روز پنچشنبه در پيامي به مردم اين كشور تاكيد كرد كه عيد قربان براي تمامي مسلمانان يكي از اعياد بزرگ اسلامي است و بايد در برگزاري هرچه باشكوهتر آن تلاش شود.
"قربانقلي برديمحمداف" در پيام خود عيد قربان را سبب همبستگي و انسجام مردم تركمن دانست و تاكيد كرد كه اينگونه جشنها پس از كسب استقلال مجددا احيا شده است.